Shaping the future of animal health
Polska

Wybrane aspekty postępowania z cielętami z ostrą biegunką i wstrząsem endotoksycznym

Biegunka cieląt jest objawem towarzyszącym zakażeniom bakteryjnym i wirusowym przewodu pokarmowego. W jej powstawaniu bierze udział wiele czynników związanych z zarządzaniem stadem w gospodarstwie takich jak : żywienie, warunki utrzymania, higiena.

 

Warunkiem ograniczenia strat jest przede wszystkim wczesne rozpoczęcie właściwego leczenia i prawidłowe dalsze postępowanie z chorym zwierzęciem. Biegunki u cieląt można podzielić na dwa rodzaje: biegunka wydzielnicza i biegunka osmotyczna. Podział ten jest istotny miedzy innymi z punktu widzenia doboru właściwych preparatów do doustnego nawadniania cieląt.

 

Biegunka sekrecyjna

Występuje głównie u nowonarodzonych cieląt (od 0 do 5 dnia życia), a wywołują ją bakterie, np. enterotoksyczne szczepy pałeczki okrężnicy (Escherichia coli) lub bakterie z rodzaju Salmonella.
Komórki nabłonka jelita nie są uszkodzone, ale bakterie przyczepiają się do ich powierzchni (adhezja) i produkują toksynę, która zwiększa wydzielanie płynu i elektrolitów do światła jelita, czego wynikiem jest biegunka.

 

Biegunka osmotyczna

Występuje głównie u starszych cieląt (od 1 do 3 tygodnia życia), a wywołują ją wirusy , głównie Rota i Corona, oraz kryptosporydia.
Komórki jelita zostają uszkodzone, a wchłanianie składników pokarmowych ( głównie cukrów ), wody i elektrolitów ( Na , Cl ) jest zaburzone . W konsekwencji większość niestrawionych składników pokarmowych przechodzi przez jelito cienkie do jelita grubego. W jelicie grubym na skutek zwiększonej obecności min. cukrów następuje szybkie namnażanie i wzrost ilości bakterii, oraz wzrost ciśnienia osmotycznego. Powoduje to przechodzenie wody do światła jelita i powstaje biegunka.

 

Praktyczne rady w postępowaniu przy ostrej biegunce cieląt

Głównym celem leczenia biegunki jest możliwie szybkie uzupełnienie płynów i elektrolitów, oraz zwalczanie kwasicy, która często towarzyszy biegunce. Bardzo istotne jest także dostarczenie odpowiedniej ilości energii (dożylnie i doustnie).

 

Dożylne podawanie płynów.

W przypadku ciężkiego odwodnienia, dożylne podawanie płynów jest konieczne. Objawem wskazującym na poprawę stanu zdrowia jest przywrócenie odruchu ssania, dzięki czemu dalsze leczenie może być kontynuowane doustnie.
Decyzja o podawaniu lub niepodawaniu płynów dożylnie jest podejmowana po przeanalizowaniu przez lekarza stanu zdrowia cielęcia i ocenie poziomu jego odwodnienia.
Odwodnienie będzie traktowane jako poważne, gdy straty wody będą powyżej 8% masy ciała zwierzęcia.

Rola terapii doustnej – konieczność stosowania w każdym rodzaju biegunki. W przeciwieństwie do terapii dożylnej przeznaczonej do leczenia bardziej ostrych stanów, leczenie doustne powinno być stosowane w każdym przypadku. Wybierając rodzaj leku przeznaczony do terapii doustnej powinniśmy kierować się rodzajem biegunki (wydzielnicza lub osmotyczna). Stosowanie hipertonicznych roztworów leków np. elektrolitów zmieszanych z mlekiem, powinno być zarezerwowane dla przypadków biegunki wydzielniczej. Roztwory te nie powinny być stosowane u cieląt z biegunką osmotyczną, ponieważ  w jej przypadku komórki jelita są uszkodzone.

 

Na rynku dostępny jest produkt o nazwie Diaproof Pro®, który po zmieszaniu z wodą tworzy roztwór izotoniczny, odpowiedni do stosowania w obu typach biegunek występujących u cieląt.

Diaproof® Pro zawiera opatentowany składnik Dialine®w skład którego wchodzą:

  • Babka jajowata
  • Glutamina
  • Naturalna witamina E

Babka jajowata (Plantago ispaghula) – chroni błonę śluzową jelita

Głównym składnikiem Dialine® jest specjalny błonnik roślinny z babki jajowatej, który po połączeniu z wodą tworzy żel i chroni komórki błony śluzowej jelita.

Glutamina – poprawia wzrost komórek jelita

Glutamina korzystnie wpływa na odbudowę i wzrost komórek jelita. W ciężkich przypadkach biegunki, wchłanianie substancji odżywczych jest zaburzone na skutek uszkodzenia śluzówki jelita. W wyniku tego uszkodzenia, cielę cierpiące na biegunkę nie otrzymuje istotnych składników odżywczych, które wspomagają odbudowę błony śluzowej.

Naturalna witamina E – zwiększa odporność

Nowo narodzone cielęta rodzą się bez witaminy E. W rezultacie zależne są wyłącznie od mleka matki, ale ilość witaminy E w mleku zmniejsza się bardzo szybko po wycieleniu. Dlatego też, ryzyko niedoboru jest wysokie, szczególnie u cieląt cierpiących na biegunkę, które nie spożywają odpowiedniej ilości siary.

Ponadto preparat zawiera wszystkie niezbędne elektrolity, dekstrozę, mukopolisacharydy i ekstrakty z komórek drożdży.

 

Zwalczanie czynnika chorobotwórczego ( bakterie lub wirusy) i ewentualnego wstrząsu endotoksycznego musi być przeprowadzone przez lekarza weterynarii.

Zgodnie z zasadami dobrej praktyki weterynaryjnej, antybiotyki muszą być zarezerwowane dla niektórych, szczególnych przypadków takich jak : obecność objawów ogólnych, czy ryzyko posocznicy.
Leczenie antybiotykiem najczęściej ukierunkowane jest na E. coli. Zakażenia młodych zwierząt cechują się najczęściej gwałtownym przebiegiem, z ciężkimi objawami, oraz wstrząsem toksycznym. W konsekwencji antybiotyk, który stosujemy w leczeniu młodych zwierząt powinien spełniać następujące kryteria :

  • szybkie działanie bakteriobójcze
  • efekt antytoksyczny
  • szerokie spektrum działania.

 

Kluczową rolę w zmniejszeniu ryzyka wystąpienia infekcji odgrywa utrzymanie czystości i higieny cielętników oraz sprzętu używanego do żywienia cieląt. Cielęta powinny być wychowywane w ciągu pierwszego tygodnia życia w indywidualnych budkach (naj lepiej z włókna szklanego) – przy takim systemie utrzymania przypadki biegunki zdarzają się dużo rzadziej, niż przy wychowie w cielętnikach. Przewagą wychowu w budkach jest łatwość ich mycia i dezynfekcji oraz możliwość szybkiego przemieszczania z jednego miejsca na drugie. Częstość występowania i nasilenie objawów chorobowych mogą różnić się znacząco w zależności od fermy (od 0 do 90%).

Straty finansowe spowodowane występowaniem biegunki są ogromne. Oprócz kosztów leczenia, należy również wziąć pod uwagę brak przyrostów lub utratę masy ciała zwierząt oraz straty spowodowane śmiertelnością cieląt.

Nie należy zapominać również, jakiego nakładu pracy wymaga opieka nad bardzo chorymi cielętami.

Dobra współpraca z lekarzem weterynarii, wybór właściwego preparatu do nawadniania doustnego, oraz szeroko pojęte działania profilaktyczne w zdecydowany sposób ograniczą straty związane z występowaniem biegunek u cieląt.

 

Diaproff Pro Diaproof Pro  
Diaproof Pro - informacje
o produkcie
Pobierz broszurę